TRT bandrol ücreti, televizyon, cep telefonu, bilgisayar gibi görsel ve işitsel yayın alabilen cihazların ithalatında veya imalatında bir defaya mahsus ödenen mali bir yükümlülüktür. 3093 sayılı Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Gelirleri Kanunu’na dayanan bu ücretin ödenmesi ve fiziki bandrolün cihaza yapıştırılması yasal zorunluluktur. Birini yapmak diğerini yapmış saymaz — bu farkı bilmeyenler bir takım cezalarla karşılaşıyor.
TRT Bandrol Ücreti Hangi Cihazlara Uygulanır?
Doğrudan, internet üzerinden veya başka bir yolla her türlü görsel ve/veya işitsel yayın alabilen cihazlar bandrole tabidir:
- Televizyon, radyo, video ve uydu alıcı cihazları
- Dahili tüneri olmasa dahi internet üzerinden yayın alabilen cep telefonları, bilgisayarlar ve tablet bilgisayarlar
- Taşıtlarda ve iş makinelerinde monte edilmiş halde bulunan bandrole tabi cihazlar (GTİP 84.27 ve 84.29 dahil)
- Navigasyon cihazları, MP3/MP4 çalarlar, radyo/TV eklentili ev eşyaları (buzdolabı, koşu bandı vb.)
- Akıllı kol saatleri
TRT Bandrol Ücreti Nasıl Hesaplanır?
Bandrol matrahı, ithalatta gümrük giriş beyannamesindeki ÖTV hariç KDV matrahı üzerinden hesaplanır. Bu matrah bandrol bedelini içermez — yani bandrol bedeli dahil edilmeden önceki KDV matrahı esas alınır.
Hesaplama zinciri şu şekilde işler:
- Bandrol ücreti = ÖTV hariç KDV matrahı × bandrol oranı
- Bulunan bandrol ücreti ÖTV matrahına eklenir
- ÖTV tutarı ile birlikte KDV matrahı oluşur
Somut örnek (2015/13 sayılı Gümrükler Genel Müdürlüğü Genelgesi’nden):
| Kalem | Tutar |
|---|---|
| Gümrük kıymeti | 100 TL |
| Bandrol matrahı (ÖTV hariç KDV matrahı) | 100 TL |
| Bandrol ücreti (%10) | 10 TL |
| ÖTV matrahı (100 + 10) | 110 TL |
| ÖTV tutarı (%10) | 11 TL |
| KDV matrahı (110 + 11) | 121 TL |
| KDV tutarı (%8) | 9,6 TL |
Ardiye faturaları ve beyanname tescil tarihine kadar yapılan diğer giderler de KDV matrahına girdiğinden, bunlar dolaylı olarak bandrol matrahını da etkiler.
TRT Bandrol Oranları
| Cihaz Türü | Oran |
|---|---|
| Televizyon, radyo, video, birleşik cihazlar | %16 |
| Uydu alıcıları, set üstü medya kutuları | %10 |
| Cep telefonları (internet üzerinden yayın) | %6 |
| Cep telefonları (dahili tünerli) | %7 |
| Bilgisayar ve tablet (internet üzerinden yayın) | %2 |
| Bilgisayar (dahili tünerli) | %3 |
| Diğer görsel/işitsel cihazlar | %8 |
| Kara taşıtlarında ayrı tevsik edilemeyen cihazlar | Binde 4 |
| Diğer taşıtlarda ayrı tevsik edilemeyen cihazlar | On binde 1 |
Bandrol Ücreti Nereye Ödenir?
Bandrol ücreti, gümrük vergilerinden ayrı olarak gümrük idaresince tahsil edilir. Yapılan tahsilat her ayın en geç 15’ine kadar TRT Kurumuna aktarılır.
Yolcu beraberi veya TIR tescil peronlarında ödemeler POS cihazıyla da yapılabilir.
İmalatçılar ise sattıkları cihazların bandrol ücretini müteakip üçüncü ayın onuna kadar TRT’ye beyan edip öder.
Bandrol Ücretini Ödemek Yeterli Değil: Fiziki Bandrolü de Alın
Bu kritik noktayı çoğu firma gözden kaçırıyor.
Bandrol ücretini gümrükte ödemek, fiziki bandrolü alma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
3093 sayılı Kanun’un 3. maddesi açıkça belirtir: İthal edenler serbest dolaşıma girişinde bandrol veya etiket almaya mecburdur. Bu bandroller TRT Kurumu tarafından veya yetkilendirdiği kuruluşlar tarafından verilir.
Yani süreç iki ayrı adımdan oluşur:
- Gümrük idaresine bandrol ücretini öde
- TRT’den fiziki bandrolü al ve cihaza yapıştır
e-Bandrol Nedir, Kim Yararlanabilir?
Seri numarası veya IMEI numarası bulunan cihazlar için fiziki bandrol yerine e-Bandrol kullanılabilir. Bu uygulama 2018’de başladı; 2023 yılı başında kapsam genişletilerek cep telefonu, televizyon, bilgisayar, tablet ve akıllı kol saatleri eklendi.
Dikkat: e-Bandrol fiziki yükümlülüğü tamamen kaldırmıyor.
E-Bandrol Yönetmeliği’nin 11/2. maddesi uyarınca, e-bandroller toplu alınsa bile beyanname kapandıktan sonra 10 gün içinde talep dilekçesi, talep formu, gümrük giriş beyannamesi ve ödeme dekontuyla TRT’ye müracaat etmek zorunludur. Bu süre içinde başvurulmazsa ve eşyanın satışı gerçekleştiyse yine bandrol ücretinin iki katı para cezası uygulanır.
TRT Bandrol Cezası: Ödeme Yapsan da Ceza Yiyebilirsin
Son yıllarda yoğunlaşan TRT denetimleri önemli bir gerçeği gün yüzüne çıkardı: Bandrol ücretini ödemiş olsanız bile bandrolü fiziki olarak alıp cihaza yapıştırmadıysanız ceza kesilir.
Ceza miktarı: Bandrolsüz veya etiketsiz satılan ya da satışa arz edilen her cihaz için hesaplanan bandrol ücretinin iki katı idari para cezası.
Denetim nasıl işler? TRT denetçileri GÜVAS (KDS) sistemi ve TRT veri sistemi üzerinden kontrolü yapar. İthalatın yapıldığı ama bandrolün TRT’den fiziken alınmadığı tespit edildiğinde firma merkezinde inceleme başlar. Satışın gerçekleştiği tespit edilirse tutanak tutulur ve her cihaz için ceza kararı düzenlenir.
Cezaya itiraz: Tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde yetkili idare mahkemesinde dava açılabilir. Gümrük mevzuatındaki gibi itiraz mercii veya uzlaşma müessesesi bulunmadığından mahkeme tek seçenek. Dava açmak cezanın tahsilini durdurmaz; yürütmenin durdurulması talepli dava açmak gerekir.
Gümrük İdaresi Bandrol Cezası Kesebilir mi?
Hayır. Danıştay 10. Dairesi’nin 20.02.2018 tarihli kararıyla, gümrük idarelerinin TRT bandrolü eksikliği için Gümrük Kanunu’na dayanarak ek tahakkuk veya para cezası düzenleme yetkisi iptal edilmiştir. Gümrük idaresince tespit edilen eksiklikler haftalık periyotlarla KEP üzerinden doğrudan TRT Kurumuna bildirilir ve cezayı TRT keser.
Uzlaşma mümkün mü? TRT bandrol ücreti gümrük vergisi niteliğinde olmadığından uzlaşma kapsamına girmez. Ancak bandrol ücretinin matrahına girdiği KDV ve ÖTV asılları ile bunlara bağlı cezalar için gümrükte uzlaşmaya gidilebilir.
Özel Durumlar
Geri gelen eşya: Kesin ihraç edildikten sonra geri gelen cihazlardan da bandrol ücreti alınır. Gümrük Kanunu’nun geri gelen eşya muafiyeti TRT bandrolü için geçerli değildir.
Dahilde İşleme Rejimi (DİR): DİR kapsamında geçici olarak ithal edilen bandrole tabi eşyalar için bandrol ücreti teminata bağlanabilir. DİR kapsamındaki eşyada sonradan tespit edilen bandrol farkları için gümrük idaresince ceza uygulanmaz; TRT’ye bildirim yapılır.
Posta ve hızlı kargo: Şahsi kullanım amaçlı da olsa posta veya hızlı kargoyla gelen cihazlar için maktu bandrol ücreti gümrük idaresince tahsil edilir; muafiyet yoktur.
Deniz taşıtları: 2581 sayılı Kanun kapsamında gümrük vergisinden muaf olan deniz taşıtlarında bulunan cihazlar için dahi TRT bandrol muafiyeti uygulanmaz.
Kaydetme özelliği olmayan cihazlar: Yalnızca radyo yayını alan, kaydetme veya çoğaltma özelliği bulunmayan cihazlar bandrole tabi değildir. Danıştay bu konuda yürütmeyi durdurma kararları vermiştir; beyan sırasında bu özelliğin olmadığını gümrüğe bildirmek gerekir.
TRT Bandrol Süreci Özet Tablosu
| Adım | Yapılacak İşlem | Dikkat Notu |
|---|---|---|
| 1 | Beyanname tescilinde bandrol ücretini hesapla | ÖTV hariç KDV matrahı baz alınır |
| 2 | Gümrük idaresine bandrol ücretini öde | Gümrük vergilerinden ayrı tahsil edilir |
| 3 | TRT’den fiziki bandrolü al | Ücret ödemek yeterli değil |
| 4 | Bandrolü cihaza yapıştır | Yapıştırmadan satış = 2 kat ceza |
| 5 | e-Bandrol kullanıyorsan 10 gün içinde TRT’ye bildir | Beyanname kapanma tarihinden itibaren |
TRT bandrol hesaplaması, beyanı ve süreç yönetimi hakkında danışmanlık almak için iletişim formundan ulaşabilirsiniz.
Gümrük mevzuatındaki diğer güncel gelişmeler için makalelerimize göz atın.
TRT Bandrol mevzuatı için TRT Kurumu’nun resmi sitesine başvurabilirsiniz.