Serbest dolaşıma giriş esnasında gümrük idaresine sunulmayan tercihli menşe ispat belgelerinin ilgili yönetmeliklerde belirtilen süreler dahilinde gümrük idaresine sunulması halinde eşya tercihli tarifeden faydalanılabilir ve ödenen vergiler geri alınabilir.
A.TR’nin Sonradan İbraz Edilmesi Durumunda Ödenen Gümrük Vergisi Geri Alınabilir mi?
AB ülkelerinden gelen ve Serbest Dolaşıma Giriş Rejimine tabi olan eşyanın beyanname işlemleri A.TR olmadan tamamlanmış ise “AB EMY doğmaz” ve “Diğer Ülkeler” oranında gümrük vergisi tahsil edilir. Beyanname tescili akabinde “sonradan verilmiştir” ibareli olsun olmasın 4 aylık geçerlilik süresi dahilinde ve tescil tarihini izleyen bir yıl içinde ilgili gümrük idaresine sunulması üzerine tahsil edilen vergiler geri verilir. (G.K. 214)
A.TR’nin Sonradan Sunulması Durumunda Ödenen İGV ve EMY Geri Alınabilir mi?
AB’den gelen A.TR olmaksızın serbest dolaşıma giren ve İGV, EMY ödenen eşya için, bir yıl içinde A.TR’nin gümrük idaresine sunulması halinde ayrıca menşe şahadetnamesi sunulması gerekmeksizin ödenen vergiler geri verilir. (G.K. 214)
Tedarikçi Beyanının Tescil Esnasında Olmaması Sebebiyle Ödenen İGV Geri Alınabilir mi?
İthal edilen eşya AB’den gelen ve Türkiye ile STA sahibi ayrıca çapraz menşe kümülasyonuna dahil olan ülke menşeliyse (EFTA ülkeleri, Cezayir, Fas, Filistin, İsrail, Lübnan, Mısır, Tunus, Ürdün ve BBMK ülkeleri) ve beyanname tescilinde Tedarikçi Beyanı sunulmamışsa İGV geri alınamaz. (GGM 20117910-163.08 Sayılı Yazı)
İngiltere Menşe Beyanı Sonradan Düzenlenebilir mi? Ödenen Vergiler Geri Alınabilir mi? Türkiye-İngiltere Serbest Ticaret Anlaşması kapsamında İngiltere’den ithal edilecek eşyaya tercihli rejim uygulanabilmesi için ihracatçı tarafından fatura, teslimat notu veya herhangi bir ticari belge üzerine yapılan menşe beyanının gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekmektedir. İthalat Esnasında Menşe Beyanının sunulamaması durumunda sonradan düzenlenmesine imkân tanınmıştır. Anlaşma kurallarına göre, eşyanın taraf ülke menşeli olması kaydıyla ithalatında menşe beyanı sunulmamış ve vergileri ödenmişse iki yıl içinde menşe beyanı gümrük idaresine sunulabilir. Vergilerin iade edilmesi için başvuruda bulunulabilir. (Türkiye-İngiltere STA Yönetmelik Md. 22)
Güney Kore Menşe Beyanı Sonradan Düzenlenebilir mi?
Ödenen Vergiler Geri Alınabilir mi? Türkiye ile Güney Kore arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşmasında göre Menşe Beyanının sonradan düzenlenmesine imkân tanınmıştır. İthalatçının, ithalat esnasında menşe beyanına sahip olmaması durumunda, iki yıllık süre dahilinde menşe beyanını ibraz edebilir. Ancak Güney Kore’de ihracatçı tarafından düzenlenmesinden itibaren on iki ay geçerlidir ve bu süre zarfında Türkiye’deki ithalatçı gümrük idaresinden tercihli tarife uygulanması talep edilebilir. Bu sürelerin aşımı durumunda Tercihli menşeden yararlanılmasına izin verilmeyecektir. Dikkat edilmesi gereken bir diğer önemli husus ise, yönetmelikte bulunmamasına rağmen GGM 2019/6 sayılı İç Genelgesinde belirtilmiş olan Menşe Beyanının Gümrük İdaresine sonradan sunulması durumunda Sonradan kontrol sonucunun olumlu olması halinde gümrük vergilerinin kaldırılması/geri verilmesi hususunda işleyişin devam edeceği belirtilmiştir. Bu bağlamda, Menşe Beyanının ithalat esnasında sunulması önemli olacaktır. (Türkiye-Güney Kore STA Yönetmelik Md. 20)
Malezya Menşe Belgesi / Fatura Beyanı Sonradan Düzenlenebilir mi? Ödenen Vergiler Geri Alınabilir mi?
Türkiye-Malezya STA kapsamındaki yönetmeliğin 25. maddesine istinaden ihracat esnasında düzenlenememiş olan Menşe Belgesi ilgili maddede belirtilen koşullar dahilinde sonradan düzenlenebilir. Gözlemler kısmında “ISSUED RETROSPECTIVELY” ifadesi yazılır. Konusu olan eşya için 12 ay içinde düzenlenebilir. Süresi içinde düzenlenen belgenin gümrük idarelerine sunulması durumunda tercihsiz vergi oranında alınan vergi ile tercihli menşe sunulması halinde ödenecek olan vergileri hesaplanır, aradaki fark iade edilir. (Türkiye-Malezya STA Yönetmelik Md. 25)
İthalat Esnasında EUR.1 Olmaması Sebebiyle Ödenen Gümrük Vergileri Sonradan İbraz Edilirse Geri Alınabilir mi?
EUR.1 Dolaşım Belgesi PAMK, PAAMK, BBMK sistemine taraf ülkeler ile AB’den ithal edilen işlenmemiş tarım ürünleri ile AKÇT listesi dahilindeki eşyaların tercihli rejimden faydalanılması adına düzenlenir. İlgili yönetmelikte EUR.1’in ihracattan sonra 12 ay içinde düzenlenebilmesine imkân tanınmıştır. Gözlemler kısmında “ISSUED RETROSPECTIVELY” ifadesi yazılır. Geçerlilik süresi dahilinde (EUR.1 geçerlilik süresi 4 ay) düzenlenen belgenin bir yıl içinde gümrük idarelerine sunulması durumunda tercihsiz vergi oranında alınan vergi ile tercihli menşe sunulması halinde ödenecek olan vergileri hesaplanır, aradaki fark iade edilir.
GTS Kapsamı Tercihli Rejimden Sonradan Faydalanabilmesi Mümkün mü? İlgili kararda belirtilen Menşe ispat belgelerinin, ithalattan sonra gümrük idarelerine sunulması mümkündür. Ancak belgelerin geçerlilik süreleri dahilinde (Form A geçerlilik süresi 6 ay) ve tescil tarihini izleyen bir yıl içinde ibraz edilmesi gerekmektedir. Bir yıl içinde ibraz edilmesi durumunda ödenen vergiler geri alınır. (G.K. 214)
Can DURMUŞ – Gümrük Müşavir Yardımcısı / Denetçi
20.03.2022